Ankara'nın ev sahipliği yaptığı 36.⁠ ⁠NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi sonrasında basın toplantısı düzenleyen Rutte, "Ankara'da son derece başarılı bir zirveyi tamamladık." diye konuştu.

"Bu zirvenin mesajı basit: NATO sonuç üretiyor." diyen Rutte, geçen yıl Lahey Zirvesi'nde müttefiklerin İttifak'ı güçlendirmek için tarihi kararlar aldığını anımsattı ve "Cumhurbaşkanı (Recep Tayyip) Erdoğan'ın mükemmel ev sahipliği yaptığı Ankara'da bu taahhütler artık hayata geçiriliyor." şeklinde konuştu.

Savunma yatırımlarının artmaya devam ettiğini, yeni askeri kabiliyetlerin geliştirildiğini ve savunma sanayisinde üretimin artırıldığını belirten Rutte, Avrupa'daki müttefikler ile Kanada'nın ortak güvenlik konusunda daha fazla sorumluluk üstlendiklerini söyledi.

Rutte, müttefiklerin 2035'e kadar gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 5'ini savunmaya ayırma hedefi doğrultusunda önemli ilerleme kaydettiklerini, temel savunma harcamalarının ve güvenliği güçlendiren yatırımların artırılmasına devam edildiğini dile getirdi.

Bunun yalnızca daha fazla harcama yapmak anlamına gelmediğinin altını çizen Rutte, silahlı kuvvetlerin daha tehlikeli hale gelen dünyada ihtiyaç duyduğu imkanlara kavuşturulmasının amaçlandığını söyledi.

Rutte, üretimin hızlandırılması, savunma sanayisindeki engellerin kaldırılması, dayanıklılığın artırılması ve inovasyona yatırım yapılmasının öncelikler arasında yer aldığını vurgulayarak, NATO Zirvesi Savunma Sanayii Forumu kapsamında yalnızca bir günde 50 milyar doların üzerinde yeni tedarik anlaşmasının imzalandığını belirtti.

Müttefiklerin ayrıca "NATO Drone Edge" girişimini başlattığını ifade eden Rutte, gelecek 5 yılda insansız sistemlere 40 milyar dolarlık yatırım yapılacağını, bunun yanında NATO'nun yakıt tedarik zincirinin güçlendirilmesi amacıyla 27 milyar euroluk altyapı yatırımının da hayata geçirileceğini söyledi.

Rutte, yapay zeka ve birlikte çalışabilir transatlantik savaş bulutu altyapısı gibi teknolojik alanlarda da yeni adımların atıldığını belirtti.

Ukrayna'ya desteğin süreceğini vurgulayan Rutte, müttefiklerin bu yıl ve gelecek sene Ukrayna'ya en az 70 milyar euro tutarında askeri teçhizat, yardım ve eğitim desteği sağlama taahhüdünde bulunduklarını dile getirdi.

NATO'nun kolektif savunma ilkesinin yeniden teyit edildiğinin altını çizen Rutte, "Ankara'da müttefikler, kolektif savunmaya ve 5. Madde'ye sarsılmaz bağlılıklarını yeniden teyit etti." dedi.

Rutte, liderlerin İttifak'ın modernizasyonu ve geleceğe hazırlanması konusunda da mutabakata vardıklarını belirterek, Avrupa'daki müttefikler ile Kanada'nın ABD ile birlikte İttifak'ın savunmasında daha fazla sorumluluk üstleneceklerini kaydetti.

Genel Sekreter Rutte, "NATO 3.0'ın özü budur, uyum sağlamayı sürdüren ve 1 milyar insanın güvenliğini sağlamaya devam eden bir İttifak." değerlendirmesinde bulundu.

Rutte, iki günlük zirvedeki atmosferi şöyle tanımladı:

"Odada 32 liderin bir arada bulunduğu ortamda gördüğüm şey, muazzam bir birlik duygusuydu. Yakın tarihte bunun benzerini görmedim. Bana göre NATO'nun özü de tam olarak budur. Evet, zaman zaman çok sert tartışmalar yaşanır. İnsanlar, görüşlerini yüksek sesle, büyük bir kararlılıkla savunur, diğerleri de buna karşılık verir ancak bu, beni hiçbir zaman endişelendirmez çünkü biz, demokratik ülkelerden oluşan bir İttifakız. Bu durum bizi daha güçlü kılıyor."

Rutte, ABD Başkanı Donald Trump'ın NATO'ya bağlılığına her zaman inandığını dile getirerek, Avrupa'nın savunma harcamalarında ABD ile aynı seviyeye gelmesi yönündeki tartışmanın uzun yıllardır sürdüğünü vurguladı.

Trump'ın bu konudaki baskısının sonuç verdiğini yineleyen Rutte, Avrupa'daki müttefiklerin daha fazla sorumluluk üstlendiklerini ve savunma harcamalarının GSYH'nin yüzde 5'ine çıkarılması hedefi doğrultusunda ilerleme sağlandığını bildirdi.

Rutte, NATO'nun İran konusundaki tutumunun açık olduğunu belirterek, İttifak'ın ortak politikasının İran'ın nükleer silah kapasitesine sahip olmaması yönünde olduğunu söyledi.

İran'ın NATO toprakları dışında bulunduğunu hatırlatan Rutte, buna rağmen gerekli görülmesi halinde NATO'nun faydalı olabileceği alanlarda rol üstlenmeye hazır olduğunu ifade etti.

Rutte, Arktik bölgesinin savunması konusunda Trump'ın "haklı" olduğunu belirterek, Rusya ve Çin'in bölgede daha fazla erişim sağlaması riskine karşı NATO'nun harekete geçtiğini ifade etti.

Grönland konusunda ise ABD, Grönland ve Danimarka arasında üçlü görüşmeler yürütüldüğünü anlatan Rutte, bu görüşmelerin parçası olmadığını, kendi görevinin askeri liderlerle birlikte Arktik Nöbeti (Arctic Sentry) girişiminin uygulanmasını sağlamak olduğunu söyledi.